Adware Nedir, Nasıl Temizlenir?

Adware Nedir, Nasıl Temizlenir?

Son Güncellenme: 7 Ekim 2021

Adware bir reklam yazılımıdır. Genelde, izinsiz bir şekilde biçimde bilgisayar ve telefonlarınıza yerleştirilen ve sistem arka planında da çalışmaya devam eden bir yazılım türüdür. Ayrıca Adware herhangi bir cihazdan reklam görüntülediğinizde, arama isteklerinizi reklam web sitelerine tekrar yönlendirir. Sizin için özelleştirilmiş reklamlar sunmak ve aynı zamanda ziyaret ettiğiniz web sitelerinin tarzlarına benzer hizmetleri size yönlendirmek amacıyla kişisel verilerinizi toplamak üzere tasarlanmış bir uygulamalardır.

Adware genel olarak Trojan olarak algılanır ama aslında öyle değildir. Trojan, sizin izniniz olmadan casus yazılımlarla bilgilerinizi toplar. Adware ise, kötü amaçlı yazılım olabilmesi için de size bilgi topladığını sormaması gerekmektedir.

Adware Nasıl Bulaşır?

Adware kendine özgü birkaç yöntem ile bulaşır.

  • Web sitesi ile bulaşma: Gün içerisinde bir şeyler araştırmak için birçok web sitesini ziyaret ediyoruz. Peki, bu sitelerin güvenilir olup olmadığını biliyor muyuz? Firewall ya da antivirüs programlarından herhangi biri yüklü olmayan cihazların maalesef ki güvenlik duvarları daha kolay aşılabilmekte. Bu şekilde ziyaret ettiğimiz web sitelerinden bulaşan adware, ancak sistem üzerinden temizlendiği zaman ortadan kalkar. Sistemde aktif kalan yazılım ise bilgi toplamaya aralıksız devam eder. Böylece kişinin özel bilgileri izinsiz kullanılarak reklamlar için pazarlama da devam eder.
  • Ücretsiz uygulama indirme ile bulaşma: Adware yazılımının en yaygın bulaşma yöntemi kesinlikle ücretsiz indirme linkleridir. Ücretsiz uygulamaların bazıları oldukça güvenli ve iyi huylu içeriklere sahip olurken maalesef ki birçoğu böyle değildir. Kullanıcının indirme işlemi sırasında fark edilmeden eş zamanlı olarak Adware de cihaza iner ve bilgisayara yüklenir. Kurulum aşaması tamamlandıktan sonra aktif hale gelen uygulama, kullanan birey hakkında bilgileri toplamaya ve bu bilgileri pazarlayarak sitelere aktarmaya başlar.

Adware Virüs Müdür?

Kötü yazılım, izinler, casuslar... Peki bu durumda Adware bir virüs mü sayılır?

Hayır, adware bir virüs değildir. Virüs olarak bilinen kötü içerikli yazılımların en net özelliklerinden biri, bulaştığı cihazdan başka cihaza atlayıp zarar verebilmeleridir. Adware ise bir sisteme ya da cihaza yüklendiği takdirde başka cihazlara bulaşmaz. Örnek verecek olursak; bir virüs bilgisayara bulaştığı zaman o bilgisayara USB taktığınız zaman ona da bulaşır ama adware için böyle bir durum söz konusu değildir. Her ne kadar adware bulaşıcı olmasa da, sistemine girdiği cihaza zarar verebilme özelliğine sahiptir. Özellikle bilgisayarlarda ciddi yavaşlama yapmaktadır. Bunun temel sebebi ise bilgisayar kapalı olsa bile sistemin arka planda çalışmaya devam etmesidir. Bu da işlemci ve ram kullanımının hiç durmaması demektir. Sürekli çalışmasından dolayı bu tip uygulamalar işletim sistemine hasar verir.

Adware yazılımlara bu açıdan baktığımızda kesinlikle zararlıdır ve temizlenmesi gerekmektedir. Sizin gizlilik duvarınızı aşarak bilgilerinizi ihlal edebilir, dosyalarınıza zarar verebilir, hangi sitelerde gezindiğinizi görebilir ve sizin yaptığınız hareketlere göre bilgi toplayarak pazarlama amaçlı bu bilgileri üçüncü şahıslarla paylaşabilir.

Adware Temizleme İşlemi Nasıl Yapılmalı?

Bilgisayarda yavaşlama, mobil veri kullanımında ciddi artışlar, web sitesinde gezinirken sürekli bir artış ve pop-up reklam gösteriminde artış gibi durumlar, sisteminizde Adware yani reklam yazılımının yüklü olduğuna işarettir.

Adware sistem üzerinde fazla sayıda işlem yapıyor diyebiliriz. Bu tip yazılımları manuel olarak kaldırmak çok doğru değildir. Bu nedenle bu yazılımı sağlıklı ve kalıcı bir şekilde kaldırmak için, antivirüs programı kullanmalı ya da Adware temizleme programı indirmelisiniz. Bu iki program sayesinde, sisteminizde benzer yazılımlar varsa onları da etkisiz hale getirerek temizlemiş olacaksınız.

Adware'den Korunmanın Yolları

Hem bilgisayarları hem de özel telefonlarınızı Adware yazılımlarından korumanın elbette birkaç etkin çözümü var. Bu çözümler;

  • Hangi cihazı aktif kullanıyorsanız, o cihaza antivirüs programı yüklemek. Güvendiğiniz ve adı bilinen bir antivirüs programı kullandığınız takdirde hiçbir sorunla karşılaşmayacağınızdan emin olabilirsiniz.
  • İşletim sisteminizi her daim güncel tutmalısınız. Bu tür yazılımları güncel tuttuğunuz takdirde herhangi bir riskli durum algılandığında otomatik olarak güvenlik açıklarını yakalayacak ve onları sistemden atacaktır.
  • Web sitelerinde gezinirken dikkatli olmak ve güvenli sitelerde gezinmek oldukça önemlidir. Özellikle internet kullanımının artışı ile birçok güvenlik sertifikası içermeyen web sitesi kurulmaya başladı. Bu tip siteleri ziyaret ettiğinizde sizin bilgisayarınıza bir şeyler yükleyebilir ya da sizin karşınıza anlık olarak reklam çıkarak tıklamanızı sağlayabilir. Bu noktada pop-up reklamlarına tıklamamak ve izin belgelerini okumak sizin için önem arz etmektedir.
  • Herhangi bir ücretsiz programı indirirken özellikle dikkat etmeniz gereken indireceğiniz web sitesi olmalıdır. Adı bilinen, daha önce fazla sayıda kullanıcının indirme yapmış olduğu web sitelerini tercih ederseniz, bir sorun ile karşılaşmazsınız.
  • Firewall kullanmaya özen gösterin. Firewall güvenlik duvarını kontrol edip cihazınıza zarar verecek olan yazılımları tespit ederek engeller.

Global dünyada siber güvenlik kavramı git gide önemini arttırırken, bu bağlamda firmalar ve bireysel kullanıcılar da ciddi önlemler almaya başladılar. Data güvenliği için cihazları korumak ve ona uygun programlar elde etmek oldukça önemlidir. Bu nedenle güvenilir sitelerden, güvenilir programlar indirerek cihazlarınızın güvenliğini riske atmaktan kaçının.


Yazar: Timur Özçelik

Timur Özçelik, uzun yıllar çeşitli platformlarda teknoloji üzerine içerik ürettikten sonra, 2021 yılında Güvenli Sörf için yazmaya başlamıştır. Özgür yazılımı savunan ve gizliliğe önem veren Timur, tutkulu bir Ubuntu kullanıcısıdır.